مطالعه مؤلفه‌های حکمرانی خوب از منظر نهادهای بین المللی و قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

چکیده

مطالعه مؤلفه‌های حکمرانی خوب از منظر نهادهای بین المللی و قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران
محمدجواد حیدریان دولت آبادی [1]- منوچهر توسلی نائینی [2]
تاریخ دریافت:27/5/1397- تاریخ پذیرش:15/10/1397
 
چکیده:
حکمرانی یکی از اساسی‌ترین نیازهای جوامع بشری است که ضرورت آن بر کسی پوشیده نیست. البته، اختلاف نظرهای جدی در کم و کیف آن وجود دارد، با این حال دغدغه اصلی اغلب نظریه پردازان این حوزه، اجرای عدالت و جلوگیری از استبداد و خودکامگی است. قانون اساسی هر کشوری ضمن تعریف اصول اساسی، ساختار، سلسله مراتب، جایگاه و حدود قدرت سیاسی دولت، به تعیین و تضمین حقوق شهروندان و تنظیم روابط قدرت می‌پردازد. بی شک حکمرانی خوب گفتمان جدیدی است که با مؤلفه‌هایی مانند قانونمندی، مشارکت، مسئولیت پذیری، پاسخگویی، شفافیت، اثربخشی و کارایی تعریف می‌شود که در سال‌های اخیر مورد توجه فراوان قرار گرفته است. مؤلفه‌های حکمرانی خوب حکایت از آن دارد که پیاده سازی آن مستلزم مدل بومی در کشور است.
یافته‌های تحقیق بیانگر این است که هر یک از مؤلفه‌های حکمرانی خوب به گونه‌ای در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران مورد تاکید بسیاری بوده است و در عرصه عمل نیز شاهد فراز و نشیب این شاخص‌ها پس از انقلاب هستیم. این مقاله تلاش دارد ضمن تبیین مفهوم و مؤلفه‌های حکمرانی خوب، آن را در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران مورد بررسی قرار دهد و در پایان پیشنهاداتی در راستای ارتقای حکمرانی خوب در ایران بیان شده است.
واژگان کلیدی : قانون اساسی، حکمرانی خوب، حاکمیت قانون، پاسخگویی، مشارکت
 



[1]- دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه حقوق، دانشگاه اصفهان ، اصفهان، ایران
mjhd1377@gmail.com


[2]- دانشیار و عضو هیئت علمی، گروه حقوق، دانشگاه اصفهان ، اصفهان، ایران
tavasoli@ui.ase.ir

کلیدواژه‌ها